پس از توافق ایران و آمریکا چه بر سر بازارها آمد؟ از سقوط نفت تا رشد بیت کوین

• ۲۵ خرداد ۱۴۰۵

بازارها هفته‌ها بود که چشم به نتیجه مذاکرات دوخته بودند. بالاخره خبر توافق ایران و آمریکا منتشر شد و واکنش‌ها خیلی زود از راه رسید.

تنها چند ساعت پس از اعلام توافق و خبر بازگشایی تنگه هرمز قیمت‌ها در بازارهای مختلف شروع به تغییر کردند. از نفت و دلار گرفته تا بورس و بیت کوین. بعضی دارایی‌ها با موجی از خرید مواجه شدند و بعضی دیگر بخشی از رشد اخیر خود را از دست دادند.

اما اتفاق مهم‌تر پشت این نوسان‌ها رخ داد. بازارها در واقع در حال تفسیر یک پیام بودند؛ اینکه احتمال گسترش تنش‌ها نسبت به قبل کمتر شده و شاید منطقه وارد دوره‌ای آرام‌تر شود.

همین تغییر نگاه کافی بود تا سرمایه‌ها مسیر خود را عوض کنند. پول از بازارهایی که در هفته‌های اخیر از ترس و نااطمینانی تغذیه می‌کردند خارج شد و به سمت دارایی‌هایی رفت که در شرایط آرام‌تر شانس رشد بیشتری دارند.

نفت؛ بازاری که بیشترین نوسان را داشت

شاید مهم‌ترین واکنش را بتوان در بازار نفت مشاهده کرد. قیمت نفت برنت در نخستین ساعات پس از انتشار خبر بیش از ۴ درصد کاهش یافت و به محدوده ۸۳ دلار رسید. برای بازاری به بزرگی نفت چنین افتی در یک روز حرکت کوچکی محسوب نمی‌شود.

دلیل این اتفاق نیز کاملاً مشخص است. در هفته‌های گذشته بخشی از قیمت نفت بر پایه نگرانی درباره اختلال در صادرات نفت خاورمیانه شکل گرفته بود. حالا با انتشار خبر توافق و احتمال بازگشت شرایط عادی به تنگه هرمز معامله‌گران آن ریسک را از قیمت‌ها حذف کردند.

در واقع بازار نفت در حال قیمت‌گذاری روی سناریویی است که در آن صادرات انرژی منطقه با مانع جدی مواجه نخواهد شد و حتی نفت ایران نیز می‌تواند نقش پررنگ‌تری در بازار جهانی داشته باشد.

دلار عقب نشست؛ حباب جنگ در حال تخلیه است

بازار ارز ایران نیز تقریباً بلافاصله واکنش نشان داد. دلار که در روزهای اوج تنش به دلیل نگرانی‌های سیاسی رشد قابل توجهی را تجربه کرده بود به محدوده ۱۶۶ تا ۱۷۱ هزار تومان بازگشت. بسیاری از معامله‌گران معتقدند بخشی از قیمت‌های قبلی ناشی از ترس بازار از گسترش درگیری‌ها بود. اکنون با کاهش این نگرانی‌ها آن بخش از قیمت که بر پایه ریسک جنگ شکل گرفته بود در حال تخلیه شدن است.

بورس‌ها به استقبال کاهش تنش رفتند!

معمولاً زمانی که ریسک‌های سیاسی کاهش پیدا می‌کند بازار سهام جزو اولین بخش‌هایی است که واکنش مثبت نشان می‌دهد.

در بورس تهران بسیاری از نمادها سبزپوش شدند و شاخص کل رشد کرد. معامله‌گران امیدوارند که کاهش تنش‌ها بتواند در ماه‌های آینده فضای اقتصادی باثبات‌تری ایجاد کند.

این اتفاق تنها به ایران محدود نبود. بازارهای سهام آمریکا و آسیا نیز رشد کردند. سرمایه‌گذاران جهانی در شرایط آرام‌تر معمولاً تمایل بیشتری برای خرید سهام و دارایی‌های پرریسک دارند و همین موضوع باعث افزایش تقاضا در این بازارها شد.

بیت کوین دوباره روی موج ریسک‌پذیری سوار شد

یکی از جالب‌ترین واکنش‌ها در بازار ارزدیجیتال دیده شد.

بیت کوین که طی هفته‌های گذشته تحت فشار نااطمینانی‌های سیاسی و اقتصادی قرار داشت دوباره مورد توجه خریداران قرار گرفت و بالای محدوده ۶۵ هزار دلار معامله شد.

این رفتار بیت کوین اتفاق عجیبی نیست. زمانی که ترس در بازارها کاهش پیدا می‌کند سرمایه‌گذاران بخشی از سرمایه خود را به سمت دارایی‌هایی می‌برند که پتانسیل رشد بیشتری دارند. ارزهای دیجیتال معمولاً در چنین شرایطی از افزایش اشتهای ریسک سرمایه‌گذاران سود می‌برند.

به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران معتقدند اگر فضای سیاسی در هفته‌های آینده آرام باقی بماند بیت کوین می‌تواند یکی از دارایی‌هایی باشد که از این شرایط بیشترین بهره را ببرد.

چرا طلای جهانی رشد کرد اما طلای ایران افت داشت؟

در نگاه اول شاید این موضوع متناقض به نظر برسد. طلای جهانی پس از توافق همچنان روند صعودی خود را حفظ کرد و نقره نیز با افزایش تقاضا همراه شد. اما در ایران قیمت طلا کاهش یافت.

دلیل این تفاوت به نرخ دلار بازمی‌گردد. کاهش قیمت ارز در بازار داخلی اثر بسیار بیشتری نسبت به رشد طلای جهانی داشت. به همین علت طلای آب‌شده و سایر محصولات طلا در بازار ایران با افت قیمت مواجه شدند و تا محدوده ۱۶.۷ میلیون تومان عقب نشستند.

این موضوع بار دیگر نشان داد که قیمت طلا در ایران تنها به بازار جهانی وابسته نیست و نرخ ارز نقش تعیین‌کننده‌ای در آن دارد.

بازارها حالا منتظر چه هستند؟

اگرچه واکنش اولیه بازارها بسیار مثبت بوده اما هنوز نمی‌توان درباره آینده با قطعیت صحبت کرد. بخش مهمی از رشد بورس‌ها و بیت کوین و همچنین افت دلار و نفت بر این فرض استوار شده که روند مذاکرات ادامه پیدا کند و توافق به مراحل اجرایی برسد.

اگر در روزها و هفته‌های آینده اخبار مثبتی از کاهش تحریم‌ها یا تثبیت توافق منتشر شود احتمال ادامه فشار بر دلار و نفت وجود دارد و در مقابل سهام و ارزهای دیجیتال می‌توانند از این فضا سود ببرند.

اما اگر مذاکرات با مانع جدیدی روبه‌رو شود یا اختلافات دوباره شدت بگیرد بخشی از واکنش‌های امروز نیز ممکن است معکوس شود.

فعلاً بازارها رأی خود را داده‌اند؛ معامله‌گران روی کاهش تنش‌ها شرط بسته‌اند و پول در حال خروج از دارایی‌های مبتنی بر ترس و ورود به دارایی‌های مبتنی بر رشد است.

نظرتان را درباره‌ی مقاله «پس از توافق ایران و آمریکا چه بر سر بازارها آمد؟ از سقوط نفت تا رشد بیت کوین» با ما درمیان بگذارید.